Dawid Kobiałka odkrył kolejne groby ofiar II wojny światowej

Pod koniec września w Łambinowicach na Opolszczyźnie miała miejsce uroczystość upamiętniająca 60 włoskich żołnierzy internowanych przez Wehrmacht w Stalagu 344 Lamsdorf, którzy zmarli podczas II wojny światowej. Ich szczątki, odnalezione po niemal 80 latach, zostały ekshumowane i przewiezione na Cmentarz Żołnierzy Włoskich w Warszawie. To wynik wieloletnich badań i prac archeologicznych prowadzonych przez zespół historyków i archeologów. Swój znaczący wkład w tę pracę ma chojniczanin Dawid Kobiałka.

Dr Dawid Kobiałka kierował grupą archeologów, którzy od początku września prowadzili badania w Łambinowicach. W ekipie nie zabrakło też innych chojniczan. W pracach pomagał Józef Kobiałka, a dokumentalistą tych wydarzeń był nasz redakcyjny kolega – Daniel Frymark.

Stalag 344 Lamsdorf, dzisiejsze Łambinowice, był jednym z największych obozów jenieckich Wehrmachtu podczas II wojny światowej, przez który w latach 1943–1945 przeszło ponad 10,4 tys. włoskich jeńców wojennych. Wielu z nich zmarło z powodu głodu, chorób oraz trudnych warunków obozowych.

Prace badawcze, koordynowane przez Centralne Muzeum Jeńców Wojennych, rozpoczęto pod koniec lat 90-tych na podstawie archiwalnych dokumentów, a dopiero w ostatnich latach, dzięki zastosowaniu nowoczesnych technologii, takich jak zdjęcia lotnicze i laserowe skanowanie terenu, udało się zlokalizować groby włoskich żołnierzy. W 2023 roku rozpoczęto prace archeologiczne, które doprowadziły do odkrycia 60 mogił, rozmieszczonych w pięciu rzędach. Prace te prowadzone były z najwyższą starannością i zgodnie z obowiązującymi standardami archeologicznymi.

Odkryte szczątki zostały szczegółowo przebadane przez antropologów fizycznych i medyków sądowych. W wielu grobach znaleziono znaki tożsamości, tzw. nieśmiertelniki, które pomogły zidentyfikować część pochowanych. Wyniki tych badań, wspierane historycznymi kwerendami, umożliwiły przypisanie personaliów do niektórych odnalezionych żołnierzy.

Zgodnie z decyzją Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej, w porozumieniu z Ambasadą Republiki Włoch, szczątki włoskich żołnierzy zostały ekshumowane i przewiezione do Warszawy. Tam spoczną na Cmentarzu Żołnierzy Włoskich, a w przypadku wyrażenia takiej woli przez rodziny – mogą zostać przetransportowane do rodzinnych miejscowości.

Prace badawcze i archeologiczne, które rozpoczęły się w 2022 roku pod kierunkiem dr. Dawida Kobiałki, były możliwe dzięki wsparciu finansowemu Ministerstwa Edukacji i Nauki oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. W badaniach uczestniczyli specjaliści z różnych dziedzin, w tym historycy, archeolodzy, antropolodzy oraz medycy sądowi, wspierani przez wolontariuszy.

Uroczystość w Łambinowicach to wyjątkowy moment, w którym po wielu latach udało się przywrócić pamięć o włoskich jeńcach wojennych i oddać im należny hołd. To także zwieńczenie prac, które pozwoliły na odkrycie kolejnego rozdziału w historii tragicznych losów żołnierzy walczących podczas II wojny światowej.