Dlaczego tak wielu pacjentów z cukrzycą traci nogi? Centrum Medyczne Gemini podsumowuje Tydzień Świadomości Stopy Cukrzycowej

Podczas Tygodnia Świadomości Stopy Cukrzycowej w Centrum Medycznym Gemini w Chojnicach przeprowadzono dziesiątki badań, które ujawniły skalę problemu, o którym – jak podkreśla organizatorka akcji, Katarzyna Karpus – wciąż mówi się zbyt mało. Choć cukrzyca jest chorobą powszechnie znaną, świadomość realnych zagrożeń wynikających z jej złego wyrównania nadal pozostaje niewystarczająca. To właśnie brak wiedzy i zaniedbania samokontroli są jedną z głównych przyczyn amputacji stóp i nóg u chorych.

Katarzyna Karpus zwraca uwagę, że pacjenci przestali bać się cukrzycy, bo stała się chorobą „oswojoną”, znaną każdemu z nazwy — ale niekoniecznie ze skutków. Jej zdaniem wielu chorych nie zdaje sobie sprawy, że życie z podwyższonym poziomem cukru przez tygodnie, miesiące czy lata prowadzi do uszkodzeń naczyń krwionośnych, neuropatii, deformacji stopy, powstawania ran, zakażeń i w końcu — amputacji. Paradoks polega na tym, że przy dzisiejszej dostępności badań profilaktycznych, glukometrów, sensorów i refundowanych pasków pacjenci nadal nie mierzą glikemii regularnie lub zaniżają swoje wyniki, wpisując do dzienniczków wartości, które nie mają nic wspólnego z rzeczywistością.

Przeprowadzone badania czucia stóp pokazały, że około 30 procent przebadanych pacjentów ma zaburzenia neurologiczne, o których wcześniej nie wiedzieli. Co więcej — spośród 48 osób, tylko cztery miały kiedykolwiek wykonane profesjonalne badanie czucia stóp. Reszta nigdy nie została o to poproszona lub nie pamiętała, by kiedykolwiek takie badanie miało miejsce. To alarmujący sygnał, zwłaszcza że standardy Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego jednoznacznie wskazują konieczność wykonywania takich testów co najmniej raz w roku.

Brak czucia w stopach, czyli neuropatia cukrzycowa, prowadzi do nieprawidłowego obciążania stopy. Pacjent nie czuje bólu, ciepła, zimna ani mikrourazów, co prowadzi do powstawania modzeli, nagniotków, deformacji i trudno gojących się ran. Jeżeli pojawia się rana — ryzyko amputacji gwałtownie rośnie.

Badanie czucia stóp, jak podkreśla Karpus, jest proste, bezbolesne i ogólnodostępne. Specjalnie przygotowany protokół diagnostyczny pozwala ocenić czucie dotyku, bólu, temperatury i wibracji. Jeżeli badanie wykaże zaburzenia, jest to wyraźny sygnał do weryfikacji leczenia, zwiększenia samokontroli i konsultacji z lekarzem.

Organizatorka wydarzenia przypomina, że leczenie nie powinno budzić strachu — to wysoki poziom cukru jest zagrożeniem, a nie insulina czy zmiana terapii. Każdy pacjent z cukrzycą powinien być wyedukowany, regularnie kontrolować glikemię i zgłaszać się na wizyty, na których modyfikowane jest leczenie.

Tydzień Świadomości Stopy Cukrzycowej pokazał, że problem niewiedzy i zaniedbań wciąż jest ogromny, ale też, że odpowiednia edukacja i profilaktyka mogą realnie zapobiegać późnym powikłaniom. Jak podsumowuje Katarzyna Karpus, „nigdy nie jest za późno, by zacząć dbać o swoje zdrowie — ale im wcześniej, tym większa szansa na uniknięcie najgroźniejszych konsekwencji”.