Chojniczanin na tropie zbrodni – dr Dawid Kobiałka bada tajemnice Borówna

15 czerwca 2025 r. zakończono ważny etap prac badawczo-śledczych prowadzonych w Borównie pod Bydgoszczą. Czynności prowadziła Oddziałowa Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Gdańsku. Za stronę archeologiczną odpowiadał dr Dawid Kobiałka – pochodzący z Chojnic naukowiec z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego, od lat badający miejsca masowych zbrodni z czasów II wojny światowej.

Jesienią 1939 r., w pobliżu jeziora Borówno, niemieckie oddziały dokonały masowych egzekucji ludności cywilnej – w tym pacjentów szpitala psychiatrycznego w Świeciu. Pola okalające jezioro od południa oraz biegnąca na zachód od niego linia okopów, utworzona latem 1939 r., nie służyły do obrony – lecz stały się miejscem masowych mordów.

Celem prac archeologicznych było odnalezienie mogił oraz udokumentowanie prób tuszowania śladów zbrodni przez Niemców. W czerwcu 1944 r. w ramach tzw. Akcji 1005 na miejsce przybyły specjalne jednostki niemieckie. Wydobywały one szczątki ofiar i paliły je w lesie po zachodniej stronie jeziora.

Ślady nie do usunięcia

Dzięki wykorzystaniu danych z archiwalnych zdjęć lotniczych, lotniczego skanowania laserowego (LiDAR) oraz detektorów metali udało się zlokalizować m.in. miejsce palenia zwłok, pierwotny okop grobowy oraz dwie odnogi transzei, które nie zostały naruszone przez Niemców. To właśnie w nich odnaleziono szczątki 102 ofiar.

Dr Dawid Kobiałka zaznacza, że teren Borówna wciąż skrywa wiele nieodkrytych historii. Planowane są kolejne etapy poszukiwawczo-ekshumacyjne. Działania te mają nie tylko wartość historyczną i naukową, ale przede wszystkim służą upamiętnieniu ofiar i przywróceniu im tożsamości.

Konferencja prasowa

O wynikach badań i planowanych działaniach będzie można dowiedzieć się więcej już 23 czerwca 2025 r. o godz. 11:00 podczas oficjalnej konferencji prasowej IPN. Spotkanie poprowadzi Jakub Klebba z Delegatury IPN w Bydgoszczy. Udział zapowiedzieli:

• dr hab. Karol Polejowski – zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej

• prok. Tomasz Jankowski – Naczelnik Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu IPN w Gdańsku

• dr Marek Szymaniak – dyrektor Oddziału IPN w Gdańsku

• dr Dawid Kobiałka – archeolog, Uniwersytet Łódzki

  Reklama

Transmisja na żywo będzie dostępna pod linkiem:
https://www.youtube.com/live/XS6W_DJiTzQ?si=2SItWnne_TcY63GS